Journalistiek en Nieuwe Media

Door docenten
Schokkend nieuws: naaktselfies en vrouwen in jeans veroorzaken aardbevingen

Schokkend nieuws: naaktselfies en vrouwen in jeans veroorzaken aardbevingen

Gebrek aan kleding veroorzaakt aardbevingen: drie berichten over bijgeloof in Maleisië, Pakistan en Iran. Twee zijn waar, één is een hoax.

In Maleisië zijn toeristen aangehouden omdat ze door naaktselfies te nemen op een heilige berg een aardbeving teweeg brachten. En volgens een Pakistaans politicus worden aardbevingen uitgelokt door vrouwen die spijkerbroeken dragen. Dat zei een Iraanse geestelijke trouwens vijf jaar geleden ook al. Twee van deze berichten kloppen, een ervan is een grap. Overigens blijkt uit een wetenschappelijk experiment dat ontblote borsten geen invloed hebben op seismische activiteit.

Onzedig geklede vrouwen zijn verantwoordelijk voor de aardbevingen en economische rampspoed van Pakistan. Dat zei de Pakistaanse politicus Maulana Fazlur Rehman volgens Metro (31 mei). Rehman, de leider van de islamitische partij Jamiat Ulema-e-Islami Fazl, riep het leger op om op te treden tegen vrouwen in spijkerbroek. In Nederland verscheen het nieuws ook op de sites van Spitsnieuws en Powned, in het buitenland onder meer bij de Daily Mail. Die heeft het inmiddels verwijderd: het bericht is zo vals als een briefje van 25 euro. Bron voor de westerse media was de Indiase site New Indian Express, die het op zijn beurt ontleende aan Pakistan Today, maar over het hoofd zag dat het een grap was: de politicus bestaat, de quote over aardbevingen is verzonnen. Het nieuws komt uit de rubriek Khabaristan Today ('Telling it like it almost never is'): de Pakistaanse pendant van De Speld. Het 'nieuws' was bovendien al meer dan een jaar oud - het verscheen in februari 2014.

Boobquake

Het lijkt erop dat de Nederlandse journalisten die het bericht over de Pakistaanse politicus serieus namen zich lieten leiden door hun vooroordelen over fundamentalistische moslims. Maar soms sporen die vooroordelen met de werkelijkheid: in 2010 gaf de Iraanse Hojatoleslam Kazem Siddighi in een preek inderdaad onzedig geklede vrouwen de schuld van aardbevingen. Als reactie organiseerde de Amerikaanse studente Jennifer McCreight Boobquake. Om te testen of Siddighi gelijk had, ontblootten op 26 april 2010 200.000 vrouwen een groter of kleiner deel van hun borsten. Seismologen registreerden daarop een onderzeese aardbeving in de buurt van Taiwan van 6,5 op de schaal van Richter. Volgens McCreight - die bezig is aan een proefschrift over genetica - was dat geen significante afwijking van het normale patroon.

Naaktselfies

Behalve het nepnieuws over de Pakistaanse politicus was er afgelopen weken ook het bericht dat toeristen die zich naakt lieten fotograferen op een heilige berg in Maleisië door de plaatselijke bevolking verantwoordelijk werden gehouden voor de daarop volgende aardbeving. De tien toeristen, onder wie twee Nederlanders, namen de foto's op de berg Kinabalu op Borneo, die volgens de bevolking de woonplaats is van goden en geesten van voorouders. Zes dagen later werd het gebied getroffen door een aardbeving die 18 slachtoffers eiste. En dat is echt waar. Voor een Maleisische minister stond vast dat de ontheiliging van de berg de oorzaak was van de ramp. Lokale gebruiken en overtuigingen verdienen respect, dat blijkt, zei hij in een persconferentie. Een van de Nederlanders, een 23-jarige man uit Ankeveen, wordt vastgehouden door de politie. Hij verschijnt vandaag voor de rechter.

Vuistregel

Drie berichten over mensen die geloven dat een gebrek aan kleding aardbevingen veroorzaakt. Alle drie bevestigen westerse vooroordelen over de wereld ten oosten van Europa, maar het eerste was een grap. Hadden Metro, Spitsnieuws en de Daily Mail dat kunnen weten? Natuurlijk, maar maar die gebruikten als vuistregel dat alle berichten over achterlijke opvattingen in Iran, Pakistan en Maleisië wel waar zullen zijn.

Foto naakte bergbeklimmers: politierapport over incident, via Facebookpagina Kinabalu Park

Plaats een reactie

Name (required)

E-mail (required)

Een avatar? Ga naar www.gravatar.com

Onthoud mij
Hou me op de hoogte van reacties