Journalistiek en Nieuwe Media

Door studenten

Russische en Nederlandse media: Conflict versus cultus

Nederlandse en Russische media analyseerden Poetins optreden bij de VN totaal verschillend. Hadden Nederlandse media oog voor conflict, Russische media legden de nadruk op Vladimirs prestaties.

Nog voor de Russische president een woord gesproken had, postte het Russische staatspersbureau RIA Novosti haar eerste tweets over Poetins aanstaande optreden. De tweets leidden tot de nodige hilariteit bij onder andere Kysia Hekster, voormalig Ruslandcorrespondente voor de NOS, gezien de opmerkelijke hashtag die de tweets van RIA Novosti begeleidde: #PutinPeacekeeper. Het incident is exemplarisch voor de verschillende manier waarop de Russische- en Nederlandse media naar exact dezelfde gebeurtenis kijken.

Freedom House

Het Russische medialandschap verschilt sterk van het Nederlandse. Volgens de jaarlijkse rapporten van Freedom House scoort Rusland in 2015 bijvoorbeeld 83/100 punten in de press freedom score (hoe hoger de score, des te lager de persvrijheid), tegenover de 11/100 punten van de Nederlandse pers. De Russische pers is volgens Freedom House dan ook niet vrij. Sterker nog; zeker na de recente gebeurtenissen op de Krim en in Oost-Oekraïne, is de hoeveelheid propagandistische informatie in de Russische media sterk toegenomen. Freedom House meldt dat de afgelopen jaren de media nog sterker is verankerd in het beleid van het Kremlin.

Botsen

In de berichtgeving rondom Poetins optreden bij de VN legden de Nederlandse media de focus vooral op het conflictelement. Zo kopte Trouw dinsdagochtend: “Obama en Poetin botsen bij VN”. Volkskrant ging die dag nog een stapje verder om het conflict te illustreren: “Obama en Poetin lijnrecht tegenover elkaar om Syrië”. De boodschap van het artikel wordt versterkt door een foto waarin beide wereldleiders ook letterlijk tegenover elkaar zitten. Daarnaast zijn dinsdag de hele dag bij het NOS Journaal beelden te zien van Poetin en Obama die elkaar niet aankijken. De NOS suggereert bij de beelden dat “de twee wereldleiders elkaar geen blik waardig gunnen tijdens hun gesprek”. De Nederlandse berichtgeving lijkt dus vooral de verschillen tussen beide grootmachten te willen benadrukken.

Goede voornemens

In de Russische media was überhaupt nauwelijks aandacht voor president Obama. De Algemene Vergadering had net zo goed “de Grote Poetinshow” kunnen heten: praktisch alle berichtgeving over de Algemene Vergadering was volledig gericht op de prestaties van president Poetin. Dagblad Izvestiya kopte bijvoorbeeld: “Poetin: ‘Rusland stelt voor een anti-terreurcoalitie op te richten’”. Het artikel benadrukte vooral Poetins goede voornemens om samen te werken en hoe dom het zou zijn wanneer het Westen dit zou afwijzen.

Damascus

Pro-Kremlinkrant Komsomolskaya Pravda ging nog een stapje verder met de verheerlijking van Poetins prestaties. Zij publiceerden maandagavond al het achtergrondartikel “Damascus over Poetins speech: ‘Wij hebben weer hoop’”, waarin inwoners van Damascus met veel lof spreken over de rede van de Russische president. De krantenkoppen illustreren perfect het probleem dat wordt geschetst door Freedom House: het Kremlin schuwt absoluut niet om de media actief in te zetten als hun eigen propagandistische spreekbuis. 

Persconferentie

Dit betekent echter niet dat de Russische media waardeloos is. De Russische media ons op dit moment veel over de huidige politieke situatie in Rusland. Door de media te bestuderen, krijg je veel inzicht in hoe de Russische samenleving in elkaar steekt. Daarnaast hoor je soms onverwacht ook nog eens iets waar je nog niet van op de hoogte was: zo berichtte het Russische staatskanaal Pervyi Kanal dat na Obama niet bereid was de pers te woord te staan na zijn gesprek met Poetin, terwijl de Russische president dit wel netjes deed. Het zijn dit soort kleine details die je als mediaconsument fris houden en doen beseffen –hoe frustrerend en onbevredigend dit soms ook is- dat de waarheid altijd ergens in het midden ligt.

Plaats een reactie

Name (required)

E-mail (required)

Een avatar? Ga naar www.gravatar.com

Onthoud mij
Hou me op de hoogte van reacties